Voor de Vorm

"Alles is een associatie met het Zelf."
                                                 - Sam Rain

Een invloed roept een gedachte op.
Een gedachte roept een emotie op.
Een emotie roept een handeling op.

Alles is een associatie met het Zelf.
De kracht van associatie komt uit het Zelf.
Het Zelf kiest altijd voor zelfbehoud.

Alles is voor het Zelf een signaal.
Signalen komen van zenders.
Het Zelf is zowel zender als ontvanger.

Alles buiten het Zelf is een signaal.
Alles wat het Zelf ziet zijn signalen.
Het Zelf ziet zichzelf als reflectie.

Zintuigen zijn ontvangers van signalen.
Signalen worden geïnterpreteerd.
Interpretatie gebeurd door berekeningen.

Berekeningen zijn eenvoudiger door associatie.
Associatie werkt door symbolische relaties.
Relaties zijn verbindingen tussen symbolen.

Een symbool is een vorm.
Een vorm is uniek.
Alle vormen zijn aangeleerd.

Vormen staan niet vast.
Alle vormen zijn geïnspireerd.
Ze ontstaan door de vormgever.

Het Zelf is de vormgever.
En kan alles creëren.
Zodat het kan manifesteren.

Daarom is alles een illusie,
Een film met acteurs,
En het Zelf de regisseur.

©SamRain
Vorm

Internet: De Openbare Weg

"Mensen die te veel spreken, luisteren zelden."
                                                                         — Sam Rain

Even meeliften op de hype: een YouTube filmpje dat de hak neemt met religieuze waarden lokt de nodige poeha uit. Gekker kan het niet worden - je kunt er blijkbaar op verstek ter dood veroordeeld voor worden. Omdat het niet kan. Diverse landen zetten vaak genoeg websites op zwart; heeft iets met de verstoring van openbare orde te maken.

Het Internet is eigenlijk de openbare weg. Wat je doet op de openbare weg is publieksgoed. Het is niet het 'bezit' van een land, hoewel het gedrag binnen het land waar het aanknopingspunt ligt valt onder die wetten. Als je naar Amerika gaat, dien je aan de Amerikaanse wetten te houden. Net zoals wanneer je naar Dubai gaat. Wie dus het Internet opgaat, gaat dus de grens over. En dient zich dus te gedragen als een toerist.

Wanneer in China een aanknopingspunt wordt platgelegd die in strijd is met haar wetten, dan mag de wereld dat onredelijk vinden, maar daar heeft de overheid van China niets mee te maken. Eventueel kan er internationaal een debat gevoerd worden, maar het is zoals het is. Het Internet is niet van China, maar als de content die aan het Internet geleverd wordt uit China komt, dan mag de overheid daar de maatregelen op nemen die zij nodig acht.

Maar wanneer dit aanknopingspunt in Amerika ligt, dan is een ter dood veroordeling — ongeacht wie gelijk heeft of niet — een aanslag op dat gebied en haar mensen. Want in een land waar de vrijheid van meningsuiting en geloofsbeleving constitutioneel is vastgelegd heeft men niets te verantwoorden naar andere landen toe. Zodoende dat een president afstand moet doen van een filmpje is dus ronduit belachelijk. Net als de overheden die censuur uitvoeren op een informatie medium als het Internet. Want wat heeft de rechtbank van Antartica te maken met een verdachte uit Nederland?

Dan heb je zaken als Project X. Absoluut niet te rechtvaardigen. Maar de eerste oplossing waar aan men wilt denken is een UIT-knop. Oftewel, website zwartleggen. Censuur is niet voor niets een walgelijk idee, omdat het een inbreuk is op het recht van vrije mening. Want waarom mogen Brit en Ymke wel op de televisie verschijnen, maar moet een of ander filmpje die niemand ooit heeft gezien, leiden naar een internationaal probleem? Dat 40% van het Internet bestaat uit porno is namelijk ook nooit een aanleiding geweest voor de president om excuses te maken.

Het Internet is de openbare weg die over verschillende landen is aangelegd. En sommige delen van die weg hebben andere regels dan andere. Ja, dat is heel bureaucratisch — maar het is zoals het is. En nee, daar zijn veel mensen vaak niet blij mee. Zoals wanneer een cameraploeg op de weg naar de supermarkt je bestookt met vragen. Maar de vraag is, wie is er nou schuldig? De hoer of de hoerenloper?

©SamRain
Internet

Baai, Baai Griekenland

 "De Euro: toch wel, toch niet, beter wel, beter niet, te duur om te stoppen."
                                                                                                              — Sam Rain

Arie Slob heeft een onderzoekje laten doen naar de Euro. Tien jaar te laat, maar toch puik van hem en zijn clubje de ChristenUnie. Schijnt dat Griekenland het beste af is zonder de euro, mits er een schuldsanering bijkomt. Flush. Duizend miljard door de plee en terug naar Monopolie geld dus. Anders komt Griekenland er niet bovenop, tenminste niet op de gunstige manier hoe de mensen daar het graag hebben. Maar als dat gebeurd, dan is het slecht voor de Euro zoals die nu is —je weet wel, de valuta voor de andere landen.

De Gulden terug is ook niet bevorderlijk volgens het onderzoekje. Vind Geert vast niet fijn om te horen, maar die zal als extra argument iets als 'historisch belang' gaan noemen — alleen in een iets populaire manier via Twitter. Aan een noordelijke Euro beginnen is ook niet slim, dus vrij vertaald zijn we het haasje. Hoe dan ook. Want gewoon stoppen met de Euro kost ons te veel.

Menig econoom en Eurofiel heeft het opgenoemd — Nederland leeft van de export en geniet van de voordelen die de Euro biedt. Dat klopt, Nederland heeft baat bij een valuta als de Euro. Maar tot hoeverre heeft zij baat bij een munt die het meest wegheeft van een index die niet zou misstaan op het scherm van een patiënt op hartbewaking? Groot-Brittannië is al niet pro-Euro en Spanje en Cyprus kunnen niet wachten om steunfondsen leeg te trekken om in de nabije toekomst een Argentijnse 'aflossing' af te dwingen. Je weet wel — rekken, rekken, rekken om via de rechter een sanering toegekend te krijgen.

De Euro krijgt rake klappen. Links, rechts, links, links. Geen knock-out, maar het lijkt op een afgebeulde bokser aan het eind van zijn Latijn. Geen coach zoals je die kent uit de Rocky-films, geen juichend publiek. Nee, het gebeurd in een donker steegje, waar de Euro belaagd wordt door een aantal Europese landen en zich laat stompen tot een blauwe vleeshomp. Op een afstand roepen een paar mensen dat de Euro zich moet verweren, terwijl anderen druk in discussie zijn of ze de Euro nu moeten helpen of niet. Want de economie kent geen zorgpolis voor valuta — naar het ziekenhuis brengen van de Euro kost heel veel geld. Een lijkenwagen is goedkoper, vragen sommigen zich hardop af. Ondertussen blijft de Euro klappen krijgen.

De Euro was nooit een held. Het is een bastaardbaby van een groep landen die een beetje de United States van Europa willen spelen. Niemand wilde er mee spelen, maar je moest van onze ouder de 'Overheid'. Want de grote mensen hadden een feestje. En nu hebben andere kinderen diverse dingen gesloopt. De Ming-vaas van Griekenland, het marmeren beeld van IJsland en vergeet de bekladdingen niet op de Mona Lisa van Spanje en ga zo maar door. Wie krijgt de schuld? Het Eurokindje. Maar Euro bleef op het feestje. Weg feeststemming.

Dat hele gedoe over de Euro wordt maar steeds listiger; iedereen doet onderzoeken en iedereen heeft een mening. Maar niemand weet wat wél verstandig is. Het enige wat wordt voorgedragen is hoe men verliest zonder te veel schade. Risicobeheersing. En dat betekent maar één ding — het verlies van de Euro staat al vast.

©SamRain
Griekenland

Niet Zo Snel Persoonlijk Opvatten, Aub

"Je weet toch wie het zegt."
                                     — Sam Rain

Veel mensen nemen woorden te snel persoonlijk op. Logisch, want je voelt je aangesproken. Maar er is een verschil tussen woorden veroordelen en hetgeen wat gezegd wordt absorberen. Zo is er een discussie gaande over fatsoen en huftergedrag — het laatste gaat met name om doelbewust te beledigen. Omdat het kan. Ik ben een voorstander van fatsoen, maar ik ben van mening dat huftergedrag wel degelijk functioneel kan zijn.

Schelden is bijvoorbeeld een expressie (dat overigens niet schelden rechtvaardigt). Wie als fatsoensrakker scheld zegt sneller 'bah', dan een populaire ziekteverwensing. Vaak zijn het mensen die persoonlijk in aanraking met een ziekte zijn gekomen of vanuit religieuze ideologie het gedrag verwerpen, die er aanstoot aan nemen. De woorden worden uit context getrokken en zelfs geplaatst als een karaktermoordaanslag, in plaats van de expressie waar zij uit voorkomt.

"Je weet toch wie het zegt", zeg ik vaak tegen anderen. Maar het zijn niet altijd de personen van wie je verwacht die een scud-raket met woorden op je afvuren. Toch blijft dit het beste advies. Want hoe ga jij ermee om? Woorden krijgen de betekenis die jij er aan geeft. Emoties zijn de lading van woorden, ongeacht of deze voortkomen uit maatschappelijke normen of persoonlijke ervaringen en ideologie.

Wanneer woorden persoonlijk worden opgevat, zegt dat iets over jou als persoon. Want je bent zelf diegene die een ander de autoriteit geeft om van hun lucht bakstenen te maken. Het zijn jouw normen, jouw waarden en bovenal jouw emoties. Als je dan bij jezelf ten rade gaat, zul je vroeg of laat ontdekken dat de redenen voor de emotionele lading ergens anders ten grondslag ligt. Dat betekent natuurlijk niet dat je altijd 'goed' of 'fout' zit — emoties zijn namelijk normale gevoelens. En wanneer je niet bewust wordt van je emoties, dan sluimeren ze naar de achtergrond. Om te voorschijn te komen wanneer je het niet verwacht.

Hufterigheid legt namelijk je ziel bloot. Want wanneer je aanstoot neemt aan woorden, dan heb je `triggers' — geestelijke mechanismen waardoor je te manipuleren bent. Want het is de geestelijke grens die men opzoekt. Waarom men dat doet is rationeel niet te verklaren. Sommigen voeden daarmee hun projectie, anderen zoeken bevestiging of willen juist afwijzing uitlokken voor sensatie en `thrillseeking'. Daarnaast houdt hufterigheid normen en waarden in stand of verlegd deze. Het goede is er nu eenmaal niet zonder het noodzakelijk kwaad.

Pesten daarin tegen is persoonlijk. En dat gaat voorbij hufterigheid. Pesten is nooit functioneel — al beweren sommige wetenschappers van wel. Maar dan alsof je de woorden niet persoonlijk moet opvatten. Want wanneer we overschakelen naar emoties, dan winnen deze het van de rationaliteit. En juist rationaliteit heb je nodig om de afwegingen te evalueren en de keuzes te maken die er iets aan veranderen.

©SamRain
Woorden

De Natte Droom van Fred

"Het rechtssysteem werkt. Het beleid wat er vooraf gaat, die is stuk."
                                                                                                 — Sam Rain

Wilde plannen voor het Gevangeniswezen — veel gevangenissen sluiten, meer gevangenen op een enkele cel, verder versoberen. Oftewel, als het niet langer kan, dan maar zwaarder. In de droom van Fred is het veel te humaan. Vrijheidsbeperking is niet voldoende.

Ooit werden er in de Middeleeuwen gevangenen eerst op een karretje gespannen om bespot te worden met het behulp van stenen en rot fruit, voordat de martelingen begonnen. Wie genade vroeg na de eerste purificatie rituelen, mocht 'gelukkig' zich iets eerder melden bij de poort van het leven erna met behulp van een botte bijl. Was je wat rijker, dan ging het via een opknoping en een theaterspel daarvoor.

Het rechtssysteem is om dit soort wanpraktijken te voorkomen; niet om milder te zijn voor daders, maar zodat de natuurlijke wreedheid van de mens in toom wordt gehouden. De maatschappij is namelijk veel strenger dan welke rechter dan ook. En gelukkig maar. Zodoende kennen we in Nederland de doodstraf niet meer. Iemand gevangen zetten is tweeledig — de maatschappij beschermen tegen de persoon én een vergelding in een vorm van vrijheidsbeperking. Dit laatste is veel meer dan alleen opgesloten zitten in een ruimte van twee bij zes.

Er zijn wel feiten die onomstotelijk vast staan — er zijn mensen in de maatschappij die altijd een gevaar zullen vormen of een zeer grote kans hebben om dat te zijn. Mensen zoals Anders Breivik of andere geestelijke gestoorden. Mensen die dusdanig veel schade hebben aangericht, waardoor ze functioneel niet meer kunnen opereren in de maatschappij, al hebben ze de beste motivatie ter wereld. Een ander feit is dat pijn en leed namelijk geen 'prijs' toegekend kan worden — ze kunnen niet betaald worden in welke bestaande valuta dan ook. Daarom is de prijs voor ieder slachtoffer altijd te laag. Er zijn daarom nooit winnaars.

De natte droom van Fred houdt in dat er wel degelijk een prijs is te koppelen aan dat laatste feit. De vergelding moet ook net zo gruwelijk worden als de daden die worden begaan. Een afweermechanisme dat zo afschrikwekkend moet zijn, zodat iedereen eerst zal nadenken voordat zij deze daden begaan. In plaats van een bordje 'pas op voor de hond', zet deze droom een aantal hoofden op staken met een rottend lijk aan de boom centraal. Ik begrijp dat wel en ik kan er ook sympathie voor opbrengen. Want er gebeuren nu eenmaal gruwelijke dingen in de wereld, die al het rationele denken te boven gaan. En vooral voor wie deze dingen overkomt, vindt dat dit soort daden nooit meer mogen gebeuren.

Fred heeft zijn dromen opgeschreven. Hij gaat het allemaal veranderen — denkt hij. Waar hij echter geen rekening mee houdt is dat hij de vruchtbare grond begint in te kopen om onkruid te laten groeien als bonenstaken. Wanneer je mensen met een al scheefgegroeide moraliteit in een jungle gooit, verwacht dan geen modelburgers. Want het is niet Tarzan die terugkomt in de maatschappij, maar King Kong. Je weet wel, die oversized Gorilla, die vele helikopters achter zich aan krijgt tijdens zijn beroemde ontvoering en half de stad kort en klein slaat.

Nee, je kunt niet iedereen helpen. Maar als je iets doet voor het maatschappelijk belang, kom dan niet met een jerrycan benzine om een brand te blussen.

©SamRain
Gevangeniswezen

Een hypothetische analyse over de oorzaak van sadisme

"Er zijn naast tikkende tijdbommen, ook landmijnen in de geest."
                                                                                                 — Sam Rain

Een sadist is iemand die zich goed voelt bij het veroorzaken van pijn bij anderen in een mate die radicaal ver weg ligt van de maatschappelijke norm. Een maatschappij die alle vormen van fysiek geweld verwerpt kan een 'vechtjas' bestempelen als sadist, terwijl een maatschappij die fysiek geweld met wapens kan rechtvaardigen, sadisme beoordeelt op de excessieve manier in de vorm van marteling.

Ieder mens heeft het instinct van vergelding. De één laat deze over aan de politie, een ander aan een bovennatuurlijk verschijnsel en sommigen spelen eigen rechter. Vergelding is een afweermechanisme van de geest — het rationele denken wilt altijd een oplossing om zichzelf te beschermen tegen signalen. Een sadist wilt altijd de eigen rechter zijn, omdat de norm van de maatschappij ver beneden hun persoonlijke rechtvaardiging functioneert.

Er is geen  grotere waarheid dan Einstein's citaat — alles is relatief. Behalve dat deze regel geldt voor de natuurwetten is het toepasbaar in de psychoanalyse. Pijn is namelijk ook relatief. Hoe meer pijn je kunt verdragen, hoe hoger de maatstaf is die je aan pijn legt. Iemand die van een kleine prikkel al uit zijn of haar comfort zone wordt gehaald, heeft een korte lengte op de maat van pijn. Een sadist zal dus veel pijn geleden hebben waardoor er een dermate groot verschil is tussen zijn of haar persoonlijke waarde van pijn in vergelijking met de maatschappelijke norm.

Het kunnen verdragen van pijn komt net als alle andere 'vaardigheden’ door oefening — hoe meer de geest wordt blootgesteld aan pijn, hoe meer zij ontwikkelt om deze prikkels te kunnen verdragen. De geest werkt als het ware als een spier — de mate van stress die wordt uitgeoefend op de geest, levert de trigger om zich te verweren door deze sterker te maken. Wie veel pijn kan verdragen legt een andere associatie aan wanneer een prikkel ervaren wordt als pijn. Een sadist heeft dus een radicale associatie met hetgeen wat zij verstaan onder pijn in vergelijking met iemand die voldoet aan de norm van de maatschappij.

Er zijn actieve en passieve sadisten — de actieve sadist wilt zijn 'fantasieën' uitvoeren, terwijl de passieve sadist nog onvoldoende gemotiveerd is. Een sadist rechtvaardigt zijn of haar handelen door woede te projecteren op een ander; het is de uitlaatklep van wat men vaak 'opgekropte' woede noemt. Projectie koppelt als het ware de woede los van een persoon, waardoor deze zich 'vrij' voelt van de emotionele ballast. De frustratie van sadisten komt uit het feit dat zij een vertekend beeld hebben van pijn die onbegrepen wordt. Voor deze ballast zoekt de geest een oplossing — welke zich vaak manifesteert in sadistische handelingen.

Sadisme dient een emotioneel doel — het euforische gevoel van macht. Net als andere handelingen waaraan euforie worden geassocieerd, kunnen deze verslavend zijn — vooral bij een constante gespannen toestand. Dit laatste is wat het 'normale' gevoel is bij actieve sadisten; waarmee men kan concluderen dat een sadist een verslaafde is aan het pijnigen van anderen om zich euforisch te voelen.

©SamRain
Sadisme

Ich bin kein Berliner

"Duits is een vreselijke prachtige taal."
                                                             — Sam Rain

Duits leren. Je zou denken dat je op een gegeven moment uitgeleerd bent, maar het leven neemt vaak een rare wending. Wie 'Faust' wilt lezen kan prima weg met de vele vertalingen die er te vinden zijn. Maar er zal altijd een 'lost in translation' zijn. Precies de reden waarom ik Dan Brown in het Engels lees. Het werk van Goethe komt uit een tijdperk van grote Duitse werken. Daarom word het groot tijd dat mijn Duits de nodige opfrissing nodig heeft. Bah.

Waar Duits gigantisch in verschilt met Nederlands is de schrijftaal. Zelfstandige naamwoorden met een hoofdletter. Naamvallen. Mannelijke en vrouwelijke lidwoorden plus onzijdige. En natuurlijk een waslijst van uitzonderingen. Letters die anders uitgesproken worden dan Nederlands — waar de ‘sch' van Scheveningen veranderd in de `sjh' van Schaft.

Duits is één van de talen die ik voorheen weigerde om te leren. Naast mijn cultuurachterstand waarbij alles wat Duits was geassocieerd werd met nazi's, Hitler en andere racistische dingen werd dat nog eens extra gevoed door de Nederlandse haat tijdens voetbalwedstrijden. Gelukkig ben ik, zo slim en gezegend als ik ben, niet blijven hangen in het boerendenken. Tegenwoordig kan ik dus prima naar een Duitse film kijken (mits Nederlands ondertiteld) en kan ik het Duitse voetbal zeer waarderen.

Toch blijft Duits een waardig tegenstander — diep van binnen voel ik een tegenstand om de taal te leren, ongeacht de vele positieve argumenten. Het is ook niet de kwestie of ik het kan — mijn linguïstische talent komt uit mijn autodidactisch vermogen, waardoor ik in staat ben om snel patronen te herkennen en te adopteren alsof ze van mijzelf zijn. Het Duits lijkt echter op één of andere manier een geestelijk bolwerk binnen mijn brein dat zich verzet om geleerd te worden.

Mijn wilskracht (of koppigheid) doet gelukkig haar best; willens en wetens zal ik deze taal beheersen. Al wordt het tuchten, al wordt het afzien. Der, die, das — allen zullen ze onderspit delven aan mijn zucht om mijn linguïstische demon te verslaan. Ik zal het Duits beheersen zoals een ridder zijn zwaard en zoals een ruiter zijn ros. Want de werken van Goethe wil ik lezen, zoals ze geschreven zijn.

Het is meer dan een paar woordjes kennen, er komt meer bij kijken dan de vormen zien. De uitspraak zal de tekst doen leven — en ik merk al dat het Duits niet onoverwinnelijk is. Er zullen geen geheimen meer zijn tijdens het kijken naar Heute op het Duitse televisiekanaal.

Zal ik ooit weer naar Essen gaan, of Hamburg bezoeken? En zal ik dan meer spreken dan 'zwei Heineken, Bitte' of zal ik weer half Nederlands-Engels-achtig gebarentaal toepassen? Ik heb geen idee. Misschien kom ik niet verder dan het eerste hoofdstuk en kies ik voor de Engelse vertaling. Misschien eindig ik als Duitse schrijver en maak mijn satire op het werk van Goethe. Het is begint steeds meer een groot avontuur te worden.

Ergens vind ik Duits toch stiekem een beetje leuk.

©SamRain
Duits

Horen van is niet weten over

"Er valt nog veel winst te behalen op het gebied van psychoanalyse."
                                                                                                 — Sam Rain

Psychoanalyse is iets waarvan iedereen wat denkt te weten. Vaak is het oude wijn in nieuwe zakken en kent de psychologie zoveel disciplines dat het vaak de planten in het bos aanziet voor bomen. Eigenlijk is de geest een onbekend terrein voor de mens — we denken omdat we een aantal zaken in kaart hebben, dat het wereldbeeld van de geest feitelijk plat is. Sorry, maar helaas.

Freud was een van de grondleggers op het gebied van psychologie en psychoanalyse. Iedereen weet wel min of meer dat Freud een pionier was, maar weinig mensen hebben echt iets gelezen over zijn werken. Sterker nog, de meeste theorieën die men aanhaalt zijn diegenen die hij nota bene zelf heeft herzien. Om een eigen slaatje te slaan uiteraard.

Naast de 'driften', beschreef Freud een analyse over het bewustzijn — het Es, het Ich en het Uber-Ich. Het Es zou de reflexmotor zijn van de geest, het Ich stuurorgaan voor alledaagse handelingen en patronen, terwijl het Uber-Ich zaken als ethiek, moraal en andere 'hoge' zaken ter rekening neemt. Ook de stort-je-hart-uit therapie is iets kenmerkends van Freud over het beeld dat we van psychologen hebben; de sofa bijvoorbeeld is een Freud 'iets'.

De geest is inderdaad onder te verdelen in regio's van bewustzijn. Toch zijn er nog veel dingen vaag gedefinieerd. Zo 'apen' we als mensen van alles na en heeft onze geest zeer verschillende uitingen op het gebied van denken en gedrag. Onze medische kennis geeft veel inzicht in bepaalde situaties — biologische factoren spelen vaak een grote rol, maar niet alles is te verwijten aan hormonen of hersenziektes.

Empathie en emotionele betrokkenheid lijken zaken die naar links en rechts verschuiven, autisme blijkt toch weer een waarde te zijn voor binnen een spectrum en intelligentie is weer te verdelen in analytisch vermogen en ruimtelijk inzicht. Er zijn uitgebreide plaatjes van de hersenen, maar weinig uniforme schema's van de geest. Dat terwijl de geest eigenlijk het meest intrigerend is en allesbepalend over hoe wij met elkaar omgaan.

Tegenwoordig is neurologisch onderzoek het paradepaardje. De hersenactiviteit voor en na een behandeling en zelfs bij strafrechtelijk onderzoek. Maar in plaats van definitie blijft er een mist over de geest hangen — diagnoses stellen aan de hand van symptomen lijkt veel op de middeleeuwse praktijk van aderlating. Symptoom bestrijding is vooral wat psychiaters doen. Maar begrijpt iemand de geest zoals ze is?

Is onze geest wel 'een geest'? Zijn we zoals de biologie claimt een motorisch organisme dat reageert op de omgeving zoals een amoebe dat doet? Is onze Uber-Ich echt het rationele denken en zo ja, is dan niet iedereen in min of mindere mate dissociatief? Wat wel als een feit kan worden aangemerkt is dat ieder mens een karakter heeft en er universele eigenschappen zijn als emoties en ethiek — hoe krom of recht dan ook. Is de pure geest een programma of slechts een database? En zo ja, hoe is deze nu echt ingericht?

©SamRain
Psychoanalyse