“Waarlijk,
er is geen grotere zuiveraar in de wereld dan ware kennis.”
- Bhagavad Gita
- Bhagavad Gita
Geen individu is hetzelfde; ieder mens zal,
ongeacht opvoeding of cultuur, in essentie een eigen pad volgen naar inzicht en
keuzes. Het hindoeïsme kent de ‘marga’ – de weg die een individu volgt naar
verlossing. Filosofisch gezien, kiest de ‘marga’ het individu; het is niet een
eigengemaakte keuze. Hoe ver en de beleving van de wandeling is daarentegen wel
een keuze – tot zover dit als keuze beschouwd kan worden, in het kader van
wedergeboorte.
In het hindoeïsme zijn er drie wegen die
leiden naar de uiteindelijke verlossing: de weg van handelen (karma marga), de
weg van devotie (bhakti marga) en de weg van kennis (jnana marga). De ene weg
is geen uitsluiting van de andere; ze staan niet strikt parallel aan elkaar.
Men kan geen devoot zijn zonder enige kennis, net zoals kennis vruchteloos is
zonder enige karma handeling.
De weg van kennis houdt een analytische
mentaliteit in; de volger van de gnostische weg kiest voor oplossingen in de
eenvoud van logica. Het is de mentale nuchterheid en een praktische houding die
de ‘jnanin’ centraal stelt.
Volgers van de devotionele weg zijn toegewijd
aan het Hoger bestaan uit geloof; deze weg van liefde zoekt de oplossing in
gebed en rituelen. De ‘bhakta’ kent daarom veel meer mystiek dan andere wegen,
met de daarbij komende dogmatiek.
Handelen volgens karma is een weg van de
ontsnapping uit de cyclus van transmigratie – de wedergeboorte. Het is ethiek
wat de volger bedrijft om als doel zich te verenigen met het Hoger bestaan.
Waar de ‘bhakta’ zich plaatst nabij het goddelijke, en ‘jovanin’ het Goddelijke
ziet voorbij zichzelf, zoekt de ‘yogi’ naar het Goddelijke in zichzelf.
Zoals eerder toegelicht, zijn de wegen niet
parallel aan elkaar. Het beoefenen van yoga – dat verder gaat dan lichamelijke
oefeningen – is de methodiek die op ieder pad te vinden is. De Veda’s vormen de
kern van kennis, voor zowel een devoot als yogi. Echter zullen devoten eerder
Mantra yoga beoefenen (het gebruik van klanken), dan Hatha yoga (moeilijke
lichaamshoudingen). Alle volgers zullen zich vinden in de Brahma yoga, waar de
zuivere gedragswet centraal staat.
De drie wegen zijn niet exclusief aan het
hindoeïsme verbonden; het Christendom, Islam en Judaïsme kennen soortgelijke
wegen, evenals het Mayanisme en Paganisme. Zo kent het katholieke discipelschap
de weg van Martha en Maria en hebben het ‘makhav’ en ‘mahriv’ in de Islam een
typerende filosofie van toewijding en godsvrees.
Men zou de drie wegen ook kunnen verdelen in
segmenten van innerlijk, uiterlijk en intelligentie qua geestelijkheid. De
geest voelt, handelt en denkt – waarbij een devoot zich motiveert door emotie,
een yogi door doen en een gnosticus overdenkt.
Uiteindelijk leidt de weg naar de bron,
waarbij de wegen samenkomen tot de hoofdweg – waar geen ondergeschikt is aan de
andere. Wie kennis boven devotie stelt, zal geen extase kennen in haar ware
vorm; wie alleen het Goddelijke in zichzelf zoekt, zal zich nooit kunnen
verenigen.
©SamRain
Verlossing
Verlossing
